Agenda: Amsterdamse Boekennacht 2011: de ontdekking (Spui25)

15 april 2011

De derde Amsterdamse Boekennacht, die als vanouds plaatsvindt op en rond het Spui, heeft dit jaar als overkoepelend thema ‘de ontdekking’. Zoals de voorgaande jaren zullen er in de boekhandels, antiquariaten, bibliotheken, culturele instellingen en café’s rondom het Spui allerlei activiteiten plaatsvinden rondom dit thema. In SPUI25 een programma waarin wetenschap, literatuur en performance in elkaar overlopen, en een breed scala aan ontdekkingen de revue passeert.

Hoe kwam hoogleraar theoretische fysica Erik Verlinde tot de ontdekking dat zwaartekracht misschien wel geen fundamentele kracht is in ons universum, zoals wij sinds Einstein dachten? Wat trof neerlandica Mariëtte Wolf aan toen zij als eerste onderzoeker onbelemmerd toegang kreeg tot de archieven van De Telegraaf? Hoe kan het, vraagt literair criticus Arjen Fortuin zich af, dat de 101-jarige schrijver Hans Keilson uit de vergetelheid raakte en nu door de hele wereld wordt bestempeld als genie? En hoe blijkt uit de honderden brieven die hij verstuurde dat Vincent van Gogh helemaal niet de ‘geniale gek’ was waar hij in het clichébeeld voor doorgaat? In een reeks korte lezingen van vijftien minuten proberen de sprekers hierop hun antwoorden te formuleren. Afsluiter van de avond is een theatrale voordracht van de Vlaamse auteur Erik Vlaminck. Op het podium brengt hij passages uit zijn boek Suikerspin tot leven, waarin hij mysterieuze dood van een siamese kermistweeling uit het begin van de twintigste eeuw ontrafelt.

20:00 uur: Opening door presentator

20:10 uur: Erik Verlinde over zijn ontdekking van een nieuw paradigma.

20:30 uur: Hoe Leo Jansen de échte Vincent van Gogh ontdekte.

Pauze

21:10 uur: Arjen Fortuin en zijn ontdekking van de schrijver Hans Keilson.

21:30 uur: Mariëtte Wolf over het geheim van De Telegraaf.

21:50 uur: Literaire performance door Erik Vlaminck

Erik Verlinde is hoogleraar in de theoretische fysica aan de Faculteit der Natuurwetenschappen, Wiskunde en Informatica van de Universiteit van Amsterdam. Zijn onderzoek richt zich voornamelijk op de snaartheorie en hiermee samenhangende theorieën. Eind 2009 presenteerde hij de basis van een nieuw paradigma binnen de natuurwetenschappen: dat zwaartekracht geen fundamentele kracht is in ons universum, maar een afgeleide. Zijn ontdekking bereikte zowel vakgenoten van over de hele wereld als het grote publiek. Tijdens de Boekennacht schetst hij een beeld van hoe die ontdekking in zijn werk ging.

Leo Jansen studeerde moderne Nederlandse letterkunde. Hij specialiseerde zich in de periode c. 1875-1940 en in het uitgeven van brieven en manuscripten. Van 1994 tot 2009 was hij een van de bezorgers van de nieuwe uitgave van Vincent van Goghs volledige correspondentie, die zowel in druk als op internet gepubliceerd is en meerdere internationale prijzen won. De ontdekkingen die gedaan zijn tijdens het onderzoek naar Van Goghs brieven geven een scherper beeld van de kunstenaar dan ooit tevoren.

Mariëtte Wolf (1964) studeerde Nederlandse taal- en letterkunde en tevens Communicatiewetenschap aan de UvA. Vanaf 1988 was zij conservator en vervolgens directeur van het Persmuseum. In oktober 2009 promoveerde zij bij de afdeling Mediastudies van de UvA op de geschiedenis van de grootste krant van Nederland. Haar proefschrift Het geheim van De Telegraaf; geschiedenis van een krant verscheen bij uitgeverij Boom. Als eerste onderzoeker kreeg zij toegang tot de archieven van De Telegraaf, dat van oudsher geldt als een ondoordringbaar bastion.

Arjen Fortuin (1971) is literair criticus en biograaf van Geert van Oorschot. Hij studeerde geschiedenis en filosofie in Amsterdam en Madrid. Sinds 1999 is hij redacteur van NRC Handelsblad, in 2005 werd hij benoemd tot coördinator literatuur van die krant.
Hans Keilson was hem tot een aantal jaren geleden nog volslagen onbekend. Nadat de New York Times Hans Keilson eind 2009 tot genie had gebombardeerd las hij hem voor het eerst, maar zijn lezersleven veranderde pas echt nadat hij werd gevraagd een literaire avond over Keilson te presenteren.

Erik Vlaminck (1954) is romanschrijver en theatermaker. Hij is voorzitter van de Vlaamse Auteursvereniging. Als romanschrijver maakte Vlaminck o.a. naam met een zesdelige roman over het ongewone leven van gewone mensen in Vlaanderen.
In zijn roman Suikerspin (Wereldbibliotheek 2008, longlist Libris- en Akoprijs, Provincieprijs Antwerpen) schetst Erik Vlaminck niet alleen het leven van vier generaties kermisreizigers maar brengt hij ook het bijtende verhaal van de Siamese tweeling Joséphine en Anastasia Froidecoeur die rond 1910 op kermissen in Vlaanderen op schandelijke wijze aan het publiek getoond werd.
Tijdens de Amsterdamse Boekennacht kruipt Vlaminck in de huid van Suikerspinpersonage en kermisklant Arthur Van Hooylandt. Daarnaast initieert hij het publiek in het schrijversambacht zoals hij het beoefent. Humor is niet uit de lucht. Een Vlaamse kijk en dito woordenschat evenmin.

De Amsterdamse Boekennacht 2011: de ontdekking, met Erik Verlinde, Mariëtte Wolf, Arjen Fortuin, Léon Hanssen en Erik Vlaminck vindt plaats op vrijdag 15 april 2011, 20:00 - 22:00 uur in Spui25. Dit programma is zowel in zijn geheel als per onderdeel te bezoeken. U kunt in en uit lopen. Vol is vol.