Agenda: De menselijkheid van de schepping: het slot van Vergilius’ Aeneis (Spui25)

11 december 2009

De Aeneis vervult een spilfunctie in de Europese literatuur en cultuur. Toch - en misschien wel juist daarom - is de interpretatie van het werk als geheel in het bijzonder sinds het midden van de vorige eeuw uiterst omstreden: de wandaden van de totalitaire regimes uit de 20ste eeuw in het bijzonder brachten veel lezers tot de opvatting dat Vergilius' heldenepos over de daden van de aartsvader van de Romeinen, Aeneas, in feite neerkomt op propaganda voor een dictator, doordat het werk zulke duidelijke verbanden tussen Aeneas en Augustus suggereert. Daar tegenover kwamen critici te staan die wezen op de ‘meerstemmigheid' en ambiguïteit van een tekst die al even duidelijk mededogen en sympathie voor de slachtoffers van diezelfde Aeneas oproept. Sommigen van hen maakten van Vergilius zelfs weer een verkapte tegenstander van het regime.

Een cruciale rol in dit debat speelt de interpretatie van het opmerkelijk abrupte slot van de Aeneis, dat bestaat uit het door Aeneas doden van zijn tegenstander, de lokale, Italiaanse Turnus: zonder enig verder commentaar eindigt het epos met de ziel van Turnus die verontwaardigd naar de onderwereld vliedt. In hoeverre zijn het pathos van Turnus en de woede van Aeneas bedoeld om onze interpretatie te sturen, en welke richting sturen ze die? Wat is de achtergrond van de thema's van de tol van de overwinning, het leed van de oorlog en de rol van de slachtoffers?

Op deze vragen wordt ingegaan door de Amerikaanse hoogleraar Michael Putnam, die een reeks publicaties aan de Aeneis heeft gewijd, en zijn onderzoekt nu bekroont met een systematische behandeling van dit slot, waar zijn collega´s met een wijde boog om heen lopen. Putnam verschaft inzicht in de mogelijke oplossingen van één van de grootste raadsels van de wereldliteratuur.

Voertaal: Engels

Deze lezing is onderdeel van een serie van zes lezingen over de Aeneis. Voor het gehele programma, bekijk onderstaande link.

Michael C.J. Putnam is emeritus hoogleraar Klassieke Talen en Comparitieve literatuurwetenschap van Brown University. Zijn belangrijkste onderzoeksveld is dat van de Latijnse literatuur en haar invloed. Hij schreef en editeerde onder meer The Poetry of the Aeneid (1965); Virgil's Pastoral Art (1970); Tibullus (1973); Virgil's Poem of the Earth (1979); Essays on Latin Lyric, Elegy, and Epic (1982); Artifices of Eternity (1986); Virgil's Aeneid (1995); Virgil's Epic Designs (1998); Horace's Carmen Saeculare (2000); Maffeo Vegio: Short Epics (2004); Poetic Interplay (2006); The Vergilian Tradition (samen met Jan Ziolkowski, 2008) en Jacopo Sannazaro: Poetry (2009). Putnam is al lange tijd en in verschillende leidinggevende functies betrokken geweest bij de American Academy in Rome, en werd daar onlangs bekroond met de centennial medal. Ook leidde hij de American Philological Association . Hij heeft talloze eredoctraten en gasthoogleraarschappen ontvangen, en geldt als een van de belangrijkste Latinisten ter wereld.

De activiteit vindt plaats op vrijdag 11 december 2009, 17:00 - 19:00 uur in Spui25. Toegang tot deze activiteit is gratis. U dient zich wel van tevoren aan te melden.