Vandaag in de Nacht
De Oorlog VI: D-Day, de hongerwinter en de bevrijding
door Ad van Liempt e.a.Zondag 22 november, om 20.15, is de vijfde aflevering van de nieuwe NPS-serie De Oorlog, over de Tweede Wereldoorlog. Rob Trip presenteert, Ad van Liempt eindredigeert en prof.dr. Hans Blom, oud-directeur van het NIOD, gaf historische adviezen. Athenaeum Boekhandel volgt de reeks deze weken, met boekentips en links naar materiaal elders (zoals op /geschiedenis.nl), en de commentaren van historica Barbara Henkes. Vandaag aflevering 6, Oorlog voor iedereen, over het laatste oorlogsjaar. We zochten er weer boeken, links en filmpjes bij, én we vroegen Barbara Henkes om commentaar op de vijfde aflevering - haar bijdrage is in de Nacht van gisteren te lezen.

Dit is beeldmateriaal uit de leader van aflevering 6. Zie voor meer informatie deoorlog.nps.nl.
Bij het samenstellen van deze lijst kijken we ook naar de literatuurlijst van de losse afleveringen. Niet-leverbare titels zijn buiten beschouwing gelaten. Wat links betreft is het project De Oorlog + van /geschiedenis erg interessant. In de pagina bij aflevering 6 de documentaire die John Fernhout maakte over de inundatie door de geallieerden van Walcheren. Na de uitzending van 29 november zal er ook extra materiaal te bekijken zijn bij Beeld en Geluid. In 2005 was de bevrijding 60 jaar geleden, en deze pagina van de NOS geeft mooi audio-, video- en multimediamateriaal rondom de bevrijding.
Niet online, en nog niet relevant voor deze aflevering, maar wel zeer interessant: 8 december organiseert het NIOD een ontmoeting met de makers aan de hand van aflevering 7.
Onderdrukking en verzet
|
L. Caspers, Vechten voor vrijheid. Oorlog en verzet op de Utrechtse Heuvelrug Over de verzetsgroepen, de hulp aan Joden en piloten, de komst van geheime zenders en agenten, de spanning van de Hongerwinter, toen de Utrechtse Heuvelrug dicht bij de frontlijn lag, en tot slot op de gebeurtenissen rond en na de bevrijding. |
J.G. Crum, Wat bewoog u? Gesprekken met mannen en vrouwen uit het verzet Gesprekken met mensen uit het verzet. |
|
|
Jack Kooistra, Recht op wraak. Liquidaties in Nederland 1940-1945 Het gewelddadige verzet. |
Brieven van de Nederlandse politicus (1914- ) uit de interneringskampen Haaren en St. Michielsgestel uit de periode 1942-1944. |
|
|
Een onbevangen kijk op het Rotterdam van de oorlog. |
Over concentratiekamp Natzweiler. |
|
|
Tom de Ridder, De geest van het verzet. Ex-politieke gevangenen uit '40-'45 De gevangen verzetstrijders en politici van toen verenigden zich na de oorlog. |
Persoonlijk relaas over het verzet. |
|
|
Jolande Withuis, Weest manlijk, zijt sterk. Pim Boellaard (1903-2001) Winnaar Grote Geschiedenisprijs 2009: 'een "meeslepend boek". De generaalszoon Boellaard kwam tijdens de oorlog in verzet, werd gearresteerd en verdween in het concentratiekamp, eerst Natzweiler, later Dachau. Hij was een echte oorlogsheid, over wiens leven nu een "veelzijdig en vaardig geschreven boek" ligt. |
G.R. Zondergeld, Geen Duimbreed! De Vrije Universiteit tijdens de Duitse bezetting De VU in oorlogstijd: een standvastig bolwerk van verzet, waar de wetenschap doorging én de kerkstrijd. |
Strijd, politiek en strategie
|
Hét boek over het begin van het einde van de oorlog, door een toonaangevende Britse historicus: Montgomery was te voorzichtig, de Amerikanen mengden slecht (niet altijd werden vijand en vriend van elkaar onderscheiden) en te goed met de Fransen (het eerste Amerikaanse bordeel op het continent was er al in de avond van D-Day. |
Beevors handboek over D-Day, in de vertaling van Bab Westerveld. |
|
Over de grootste luchttroepenaanval ooit: 40.000 paratroopers landden, tevergeefs, over de Rijn. |
Een andere geschiedenis van de bevrijding, met oog voor de onschuldige slachtoffers die vielen tijdens de bevrijding. |
|
Over het offensief van september 1944 tot maart 1945. |
Na de slag om Arnhem werden Nederlanders in het frontgebied uit hun huizen gedreven, waarna de Duitsers aan het plunderen sloegen. |
|
Met scherpe aandacht voor de individuele lotgevallen van de soldaten in het veld. |
Een vrijwel compleet overzicht van grafvelden en hun geschiedenis. |
|
Het boek van de film. |
Nijmegen werd op 22 februari 1944 door een geallieerd bombardement getroffen, en kwam tijdens operatie Market Garden in de frontlinie te liggen. Een nieuwe studie. |
|
Het verhaal van een groep paratroopers. |
Bevrijding en represailles
|
Op 6 december 1944 werd in Haarlem de Sinterklaasrazzia gehouden in Haarlem. 1.287 mannen werden voor de Arbeitseinsatz opgepakt, om loopgraven te graven net over de grens bij Duitsland. |
Over de grootscheepse razzia voor de Arbeitseinsatz van 21 november 1944. |
|
Over de razzia van oktober 1944, aan de hand van herinneringen van nabestaanden. |
Hongerwinter
|
Kritische nieuwe blik op de hongerwinter. Had wel iedereen honger? En kon dit leed de schaamte wegnemen voor de deportaties? |
Als haar vader, een Nederlands officier, weggevoerd wordt naar een krijgsgevangenenkamp, vraagt hij haar een dagboek bij te houden. Het is een persoonlijk, eigenzinnig document geworden. |













