Athenaeum Boekhandel
Elke avond verdieping

Vandaag in de Nacht RSS



Bookmark and Share

De Oorlog I: De dreiging van De oorlog

door Ad van Liempt e.a.

Zondag 25 oktober, om 20.15, start de nieuwe NPS-serie De Oorlog, over de Tweede Wereldoorlog. Rob Trip presenteert, Ad van Liempt eindredigeert en prof.dr. Hans Blom, oud-directeur van het NIOD, gaf historische adviezen. Athenaeum Boekhandel volgt de reeks de komende weken, met boekentips en links naar materiaal elders (zoals op /geschiedenis.nl). Vandaag aflevering 1: De wraak van Duitsland, over de omstandigheden waaronder Hitler groot kon worden, en waaronder Nazi-Duitsland een grote rol kreeg te spelen in Europa. We zochten er boeken bij over de aanloop naar de Tweede Wereldoorlog, de politieke situatie in Europa, de intenties en ideologie van Hitler en de nazi's en de eerste stappen naar oorlog in 1938.

NPS De Oorlog, aflevering 1
Dit is beeldmateriaal uit de leader van aflevering 1. Zie voor meer informatie deoorlog.nps.nl.

Links

  • /Geschiedenis, het samenwerkingsproject van VPRO, NPS en Beeld en Geluid, heeft relevante afleveringen van Andere tijden, In Europa en Verleden van Nederland verzameld, net als materiaal uit Polygoonjournaals, beelden van (het puinruimen na) de bombardementen op Rotterdam en de mobilisatie. Genoeg materiaal voor uren terugkijken.
  • in de Nacht van vorig weekend bekeken we onder andere de propagandafilm Jud Süss, en spraken over propaganda met NIOD-medewerker David Barnouw ('Je kunt er duidelijk de intenties in zien [van de nazi's - red.). Als je andere nazi-propaganda neemt, zoals de films van Leni Riefenstahl, dan zie je veeleer wat de nazi’s wilden uitstralen, de perfectie, de organisatie. Dat staat in groot contrast met filmpjes uit de jaren twintig van de NSDAP van voor Hitler, daar zie je een zooitje ongeregeld, of met de registratie van een NSB-hagenpreek van net na de inval in Lunteren.').
  • Op Google Video is Triumph des Willens te zien:

  • Op deze Italiaanse Youtube-account is veel WOII-filmmateriaal in kleur te zien, onder andere dit filmpje van de Velddag van de Nederlandse Jeugd Storm te Amsterdam, in 1938.

  • De site WOII Online heeft een interactieve tentoonstelling ingericht over de Duitse inval, met beeld en geluid en een gedurende de vijf dagen vloeiend verlopende grens waarachter de Duitse bezetting begon. Indrukwekkend, strak en met gebruikmaking van alle multimediale mogelijkheden van internet.
    Beeld van de site WOII Online (wo2online.nl).
  • Het NIOD heeft verscheidene interessante sites ingericht, waaronder de Beeldbank WO2, met beeldmateriaal rond de mobilisatie en de inval.

Bij het samenstellen van de boekenlijst kijken we ook naar de literatuurlijst van de losse afleveringen. Niet-leverbare titels zijn niet opgenomen.

Algemene titels: de aanloop naar de oorlog

P.M.H. Bell,Origins of the Second World War in Europe
Een precies, toegankelijk en veelomvattend boek over de aanloop naar de Tweede Wereldoorlog.

Bestel
€ 35,40

Michael Burleigh, Het Derde Rijk. Een nieuwe geschiedenis

Bestel
Vertaling, € 59,90

Bestel
Origineel: The Third Reich. A New History, € 16,95

Richard J. Evans, The Coming of the Third Reich
Eerste van drie delen over de Tweede Wereldoorlog. H-Net over dit deel: 'The greatest contribution of The Coming of the Third Reich lies in its consolidation in a readable and accessible form of the latest scholarship on Germany between the Bismarck era and Hitler's seizure of power.'

Bestel
€ 17,50

Richard J. Evans, Derde Rijk verzamelset deel 1 t/m 3. Opkomst, Dictatuur en Oorlog
Delen 1 en 2 van de trilogie van Evans zijn helaas niet meer los verkrijgbaar, maar wel in deze verzamelset.

Bestel
€ 99,95

Nial Ferguson,De grote oorlogen
De vraag is of je de Eerste Wereldoorlog - Interbellum - Tweede Wereldoorlog wel als separate periodes moet bekijken. Wat nu als je het beschouwt als één oorlog?

Bestel
€ 59,90

Nial Ferguson, War of the World. History's Age of Hatred

Bestel
€ 16,65

Margaret Macmillan, Peacemakers. The Paris Peace Conference of 1919 and its Attempt to End War

Nieuwe inzichten over de Vrede van Versailles.

Bestel
Origineel, € 19,95

Bestel
Vertaling: Parijs 1919. Zes maanden die de wereld veranderden, € 15,-

Henk van Renssen, De revolutieverzamelaar. George Nypels, reiscorrespondent tussen de wereldoorlogen

Nypels berichtte over de opkomst van Hitler in het Algemeen Handelsblad: ‘Een spits, smal gezicht, waarin een paar guitige kleine oogjes en een geestige spitse neus boven een heel klein half tandenborstelsnorretje. Al wie zijn antisemitisme, zijn nationaal-socialisme, zijn economische theorieën enz. verfoeit of veroordeelt, moge er rekening mee houden dat deze jonge kerel een woordentovenaar en een massapsycholoog van heel bijzondere kwaliteit is, en dat dergelijke mensen met de massa’s meer kunnen doen dan alle dikke boeken schrijvende of wetenschappelijke politici samen.'.

Bestel
€ 12,50

A.J.P. Taylor, The Course of German History
Hitler was onvermijdelijk, betoogde Taylor (1906-1990), een onvermijdelijk punt in de stroom die de Duitse geschiedenis was, in deze omstreden klassieker.

Bestel
€ 16,65

 

Algemene titels: Nederland in de twintigste eeuw

Herman Amersfoort en Piet Kamphuis, Mei 1940

Herdruk van het boek uit 1990, dat geruchtmakend was door nieuwe inzichten: Nederland had, bij gebrek aan een behoorlijk alternatief, vóór 1940 een goed defensiebeleid gevolgd; het was niet bij verrassing aangevallen; de bondgenoten hadden Nederland niet in de steek gelaten; SS noch luchtlandingstroepen waren te beschouwen als elite-eenheden; het bombardement op Rotterdam was niet zonder meer een terreurbombardement; het bewees evenmin dat de Duitsers in tijdnood waren geraakt; en de Duitse schendingen van het oorlogsrecht waren in de meeste gevallen niet toe te schrijven aan de invloed van het nationaal-socialisme.

Bestel
€ 39,90

T. van Gent, Het falen van de Nederlandse gewapende neutraliteit. September 1939-mei 1940

Bestel
€ 27,50

E.H. Kossmann, Lage Landen 1780-1980. Deel II 1914-1980

Bestel
€ 15,-

E.H. Kossmann, Lage Landen 1780-1980. Deel II 1914-1980

Bestel
€ 15,-

Piet de Rooy, Republiek van rivaliteiten

Bestel
€ 19,90

Friso Wielenga, Nederland in de twintigste eeuw

Bestel
€ 29,50

 

De opkomst van Hitler, zijn ideologie en de Pruisische voedingsbodem

Fabrice D'Almeida, High Society in the Third Reich
Een deel van de steun van Hitler kwam juist uit hogere lagen. Christopher Clark in de London Review of Books: 'a fascinating study'.

Bestel
€ 29,45

Hannah Arendt, Totalitarisme
De klassieker, uit 1951, over het nazisme en communisme. Dirk Verhofstadt bij Liberales: 'Een scherpe visie waarin ze gedetailleerd de onderdrukking van het individu ten bate van een collectief ideaal analyseerde.'

Bestel
€ 39,90

Michael Burleigh, Heilige doelen. Religie en politiek van de Europese dictators tot Al Qaida

Bestel
Vertaling, € 35,00

Bestel
Origineel: Sacred Causes. Religion and Politics from the European Dictators to Al Qaeda, € 17,99

Christopher Clark, The Iron Kingdom. The Rise and Downfall of Prussia, 1600-1947
Militair en imperialistisch: dat was de voorganger van Hitlers Nazi-Duitsland. Peter Preston in The Guardian: 'The Nazis didn't build on this tradition. They fed on it like jackals. You couldn't have the triumph and the tragedy of Prussia better told.'

Bestel
€ 15,10

Robin Cross, Hitler. An Illustrated Edition

Bestel
€ 21,95

Saul Friedlander, The Years of Persecution. Nazi Germany and the Jews 1933-1939. Volume 1

De concentratiekampen waren er nog niet, maar langzaam werd de rassenscheiding ingezet - zonder enige oppositie. Stanley Hoffmann in Foreign Affairs: 'Friedlander provides both a macroscopic view and many telling individual stories.'

Bestel
€ 22,99

De Nederlandse, verkorte vertaling is Nazi-Duitsland en de joden 1933-1945

Bestel
€ 27,50

William Grange, A Cultural Chronicle of the Weimar Republic
Tussen 1918 en 1933 was Duitsland een republiek, en op cultureel gebied leek het bijna zorgeloos. Grange schrijft over Marlene Dietrich, Bauhaus, literatuur en theater.

Bestel
€ 48,-

Daniel Guerin, Fascism and Big Business
Geschreven in 1936 geeft Guerins werk groot inzicht in de opkomst van het fascisme in Italië en Duitsland, het verband met de depressie en de drijfkracht van het grote geld.

Bestel
€ 29,28

Sebastian Haffner, Van Bismarck tot Hitler. Duitsland 1871-1945
Een van de grote chroniqueurs van de oorlog. Jan Luijten in de Volkskrant: 'Haffner had een vooruitziende blik. In Hitler zag hij toen al een ‘potentiële zelfmoordenaar’, en hij voorspelde dat de nazi’s na de oorlog zouden zeggen dat ze niets hadden gedaan en niets hadden geweten. Verder meende hij dat de oorlog alleen maar kon eindigen met de onvoorwaardelijke capitulatie van nazi-Duitsland.'

Bestel
€ 27,50

Ian Kershaw, Hitler 1889 - 1936. Hubris
Kershaws monumentale biografie focust vooral op de macht die Hitler personifieerde, en die hem in de schoot geworpen werd. Dick van Galen-Last in de Volkskrant: '... een boek waar niemand omheen kan.'

Bestel
€ 23,90

Ian Kershaw, Hitler 1936-1945: Nemesis.
De jaren van Hitlers oppermacht en verlies, het tweede deel van de biografie. Peter Conrad, in The Observer: 'Kershaw's Hitler is therefore mediocre, not monstrous, a blundering amateur rather than [a] malevolent genius.'

Bestel
€ 20,70

Ian Kershaw, Hitler. 1889-1936: Hoogmoed

Nederlandse vertaling van het eerste deel van Kershaws Hitlerbiografie.

Bestel
€ 19,95

Ian Kershaw, Hitler. 1936-1945: Vergelding

Nederlandse vertaling van het tweede deel van Kershaws Hitlerbiografie.

Bestel
€ 19,95

Ian Kershaw, Hitler. De biografie

De twee delen gebundeld tot een kloeke 1121 pagina's.
Bestel
€ 49,95

Ian Kershaw, Fateful Choices: Ten Decisions That Changed the World, 1940-1941
Oorlogen worden verklaard, en de redenen daarvoor waren onderwerp van Kershaws recentste boek: wat bezielde de Britten, Fransen, Japanners, Amerikanen - en wat bezielde Hitler? Anthony Beevor in The Guardian: 'Fateful Choices is an immensely wise book. It also provides important lessons. A despot's entourage of nervous sycophants is clearly the worst environment for good decision-making.'

Bestel
€ 17,35

Ian Kershaw, Keerpunten. Tien beslissingen die de loop van de Tweede Wereldoorlog voorgoed veranderden, 1940-1941

De Nederlandse vertaling van Fateful Choices.

Bestel
€ 24,95

V.G. Liulevicius, The German Myth of the East. 1800 to the Present
Hoe de Duitsers omgingen met het Oosten. Lex ter Braak op onze site: 'Waar het Westen kijkt, kijkt het neer, zo kan je het samenvatten met de toevoeging van nog een zinsnede: en ziet tegelijk zijn kansen. Het lezen van Liulevicius is een confrontatie met de oude zonde van de hovaardigheid.'

Bestel
€ 43,50

Curzio Malaparte, Techniek van de staatsgreep
Het profetische boek over de opkomst van Mussolini en Hitler, uit 1931, dat nog steeds, gezien de dreiging van terrorisme, relevant is. Henk J. Hofland in zijn nawoord: 'Dit boek is een handleiding, het meeslepend verslag van een ooggetuige, een historische analyse, een verhaal uit het leven van een politiek avonturier. Mussolini en Hitler hebben het verboden, het heeft op het nachtkastje van Mao Zedong, de Grote Roerganger, gelegen.

Bestel
€ 21,95

Richard Overy, The Dictators

Bestel
€ 22,35

Stanley G. Payne, Fascism: A Comparative Approach toward a Definition

Bestel
€ 23,50

Jonathan Petropoulos, The Royals and the Reich. The Princes Von Hessen in Nazi Germany
Over de connecties tussen Hitler en de Duitse adel. J. Trygve Has-Ellison op H-Net: 'Perhaps the most disquieting part of Petropoulos's work is his explicit, excellent chapter on Nazi high society. Former royal families did in fact make the National Socialist elite acceptable to many traditional elements within German society. [...] This is an excellent piece of scholarship.'

Bestel
€ 20,70

Alan E. Steinweis, Kristallnacht 1938

Bestel
€ 31,35

Zeev Sternhell, The Birth of Fascist Ideology. From Cultural Rebellion to Political Revolution

Bestel
€ 31,35

Eric D. Weitz, Weimar Germany. Promise and Tragedy
De cultuur en politiek van de voorganger van Nazi-Duitsland. Brian Ladd in The New York Times: '... praises the republic’s achievements and condemns its murderers: the right-wing businessmen, army officers and civil servants who handed the country over to the Nazis. Together, the respectable and the radical right nourished the toxic lie that Germany lost World War I because it was “stabbed in the back” by leftist democrats.'

Bestel
€ 27,65

Jonathan Wright, Gustav Stresemann. Weimar's Greatest Statesman
Over een van de grote politici van de Weimarrepubliek, Gustav Stresemann (1878-1929). Ronald Havenaar in NRC Handelsblad: 'Hij was de enige politicus, aldus Wright, die beschikte over de persoonlijke statuur om het politieke concept van democratie en vrede een kans te geven in de slag met de dictatoriale en agressieve plannen van Hitler. Hij doorzag al in de jaren twintig, zo beklemtoont Wright, de ware aard van de nazi's en zou zich beslist verzet hebben tegen de mede door zijn DVP ondersteunde troonsbestijging van Hitler in januari 1933.'

Bestel
€ 53,30

 

De Duitsers onder Nazi-Duitsland, de NSB

Sebastian Graeb-Koenneker, Literatur im Dritten Reich. Dokumente und Texte
Hoe reageerden auteurs op de nieuwe ideologie en censuur?

Bestel
€ 12,85

G. Groeneveld, Zo zong de NSB. Liedcultuur van de NSB 1931-1945
De opzet van de NSB was om mensen volksmuziek te laten omarmen en daarmee het nationaal-socialistisch gedachtegoed. Groeneveld schetst de geschiedenis van deze propagandapoging en de Duitse parallellen.

Bestel
€ 27,50

Victor Klemperer, Notizbuch eines Philologen
Over het taalgebruik van de Nazi's, hoe propaganda woorden en uitdrukkingen een andere betekenis gaf.

Bestel
€ 12,65

Victor Klemperer, Curriculum Vitae. Herinneringen 1881-1918
Deel één van de levensaantekeningen van de joodse filoloog. Lex ter Braak in Vrij Nederland: 'Net als in zijn dagboeken is Klemperer in Curriculum vitae een sensitieve waarnemer van zijn tijd. Het boek is alleen al het lezen waard om de vracht aan dagelijkse observaties die het leven van toen in al zijn facetten prijsgeeft.'

Bestel
€ 49,90

Victor Klemperer, Tot het bittere einde. Dagboek 1933-1945
Klemperer over de jaren dertig en de oorlogsjaren. Jan Luijten in de Volkskrant: '... een aangrijpend boek. Het vertelt niet alleen de lijdensweg van Victor en Eva Klemperer, maar ook van de joodse gemeenschap in Dresden. De lezer maakt uitvoerig kennis met die gemeenschap en neemt al lezende deel aan haar gruwelijke lot.'

Bestel
€ 49,90

Walter Nowojski, De geest beslist. Victor klemperers leven en werk

Levensbeschrijving door een leerling van Klemperer.

Bestel
€ 4,95

Zonneke Matthee, Voor volk en vaderland. Vrouwen in de NSB (1931-1948)
Over het idealisme van de vrouwen die bij de NSB gingen. De auteur houdt een blog bij.

Bestel
€ 19,95

J. Meyers, Mussert, een politiek leven
Biografie van de ingenieur (1894-1946), die in 1931 de NSB oprichte, naar Italiaans-fascistisch en, in toenemende mate, Nationaal-Socialistisch model.

Bestel
€ 12,95

Mirjam Pressler, Die Geschichte der Familie von Anne Frank
Een geschiedenis van Europese joden aan de hand van de familie van Anne Frank. Zie de recensies bij Perlentaucher.

Bestel
€ 28,-

R. Siegmund-Schultze, Mathematicians Fleeing from Nazi Germany. Individual Fates and Global Impact
Meer dan 140 wiskundigen verlieten Duitsland tijdig, waaronder Emmy Noether, John von Neumann en Hermann Weyl. Hun geschiedenis en de verschuiving in de wetenschap die de oorlog zo teweeg bracht.

Bestel
€ 46,35

Robin te Slaa, Edwin Klijn, De NSB. Ontstaan en opkomst van de NSB, 1931-1935
Eerste deel van een grote geschiedenis van de NSB.

Bestel
€ 39,50

Gerard H.J. Ulijn, Oss. 'Getekende' Jaren Dertig
Het dertiger-jaren Oss in de depressie en tijdens de opkosmt van de NSB, in illustraties en karikaturen.

Bestel
€ 19,50

De oorlog begint

G. Macdonogh, 1938: Hitler's Gamble
1938 was het jaar van de grote strategische beslissingen, van de Anschlüss, de inval in Tsjecho-Slowakije, en de Conferentie van München: peace in our time.

Bestel
€ 29,75

M. Heimann, Czechoslovakia. The State That Failed
Een geschiedenis van het land dat als een van de eerste een inval van Nazi-Duitsland moest verduren.

Bestel
€ 35,10

Richard Overy, 1939. De zes dagen voor het uitbreken van de oorlog
De dagen tussen de inval in Polen (1 september 1939) en de oorlogsverklaring door Frankrijk en Engeland, door een van de grootste wereldoorlogwetenschappers.

Bestel
€ 14,90

Bestel
Het Engelse origineel: Countdown to War
€ 14,90

 

Afleveringen De Oorlog

We zullen de komende weken telkens aandacht besteden aan De Oorlog. Dit zijn de afleveringen:
1. De wraak van Duitsland (de aanloop; zondag 25 oktober)
2. Verder onder vreemd gezag (het dagelijks leven; zondag 1 november)
3. Keuze's en dilemma's (verzet of collaboratie; zondag 8 november)
4. Welvaart, beroving, honger (economische groei, roof en bonnen) zondag 15 november)
5. Hoe de Joden uit Nederland verdwenen (zondag 22 november)
6. Oorlog voor iedereen (de winter van 1944-1945; zondag 29 november)
7. Oorlog in Indië (zondag 6 december)
8. Loodzware jaren (de eerste jaren na de oorlog; zondag 13 december)
9. De oorlog na de oorlog (verwerking; zondag 20 december)