Overzicht Boeken van de Nacht

Deze week verschijnt het nieuwe boek van Marja Pruis, Kus me, straf me. Over lezen en schrijven, liefde en verraad. Deze Nacht kunt u alvast een deel lezen uit het eerste hoofdstuk, 'Ik'.

Wat maakt het ene boek zo middelmatig en het andere zo onvergetelijk? Wat maakt literatuur tot literatuur? Als schrijver, criticus en lezer heeft Marja Pruis deze vragen tot kunst verheven. Terugkerend thema is de spanning tussen schrijven en schaamte, toedekken en onthullen, intimiteit en openbaarheid. Waarom zijn zoveel schrijvers bang? En andere juist te weinig? Kus me, straf me is een prikkelende combinatie van literatuur- en zelfbeschouwing, van fictie en non-fictie.

De zesde Nederlandse editie op rij staat in het teken van De Onbereikbare. Dat de ideale liefde vaak onbereikbaar blijft, wist de Romeinse dichter Ovidius tweeduizend jaar geleden al toen hij Eurydice in de onderwereld liet verdwijnen. Sindsdien adoreren en vervloeken tal van schrijvers de onbereikbare geliefde, die te jong is of te oud, te ver, te nabij, te mooi, te dood, te getrouwd. Vanaf 8 februari in Nederland, en vanavond, 14 februari, in het DeLaMar Theater. Met Rodaan Al Galidi, Peter Buwalda, Remco Campert, Sanneke van Hassel, Kees van Kooten, Connie Palmen en Stijn Vranken.

Er niet bij? U kunt het nog inhalen in Eindhoven, Deventer, Breda of Leiden, dan ook met P.F. Thomése. Voor de thuisblijvers en de nagenieters nu snippertjes van de poëzie van Stijn Vranken en Remco Campert (na voorpublicaties van het proza van Peter Buwalda, P.F. Thomése en Sanneke van Hassel eerder op deze site).

18 februari verschijnt M. Vasalis. Een biografie door Maaike Meijer. M. Vasalis (pseudoniem van M. Droogleever Fortuyn-Leenmans) is dichteres van een klein maar monumentaal oeuvre. Gedebuteerd in het tijdschrift Groot Nederland, onder redactie van onder meer Simon Vestdijk, verschenen drie bundels van haar hand: Parken en woestijnen (1940), De vogel Phoenix (1947), Vergezichten en gezichten (1954) en, postuum, De oude kustlijn (2002). Gedichten als 'Ik droomde dat ik langzaam leefde' en 'De idioot in bad' zijn verankerd in de Nederlandse literatuur.

Dat haar oeuvre nooit omvangrijk is geworden, komt door de selectiviteit waarmee ze publiceerde, maar ook - zo werd tot nu toe algemeen aangenomen - doordat de dichteres zich haar hele leven gevangen voelde in een tweespalt: met het dichterschap enerzijds en haar veeleisende maatschappelijke positie als psychiater en moeder van een gezin anderzijds. Het zijn twee werelden die Vasalis strikt gescheiden hield. Maar aan haar zelfgekozen onzichtbaarheid komt met de verschijning van deze biografie een einde. En dan blijkt dat er veel meer was in haar leven dan een eeuwige worsteling met dichterschap; Vasalis onderhield vele intense vriendschappen en correspondeerde met kunstenaars, uitgevers, schrijvers en dichters. Ze verbond zich intensief met anderen en leefde tot in haar vingertoppen.

Deze Nacht kunt u alvast een hoofdstuk lezen uit M. Vasalis: Een biografie. In dit gedeelte beschrijft Meijer aan de hand van de vele brieven die Vasalis, 'Kiek', schreef, een reis die de dichteres in 1937 maakt naar Zuid-Afrika om er in het hete, droge klimaat van de Karoo-vlakte genezing te zoeken van haar reumatische klachten. Het is het jaar nadat ze met enkele gedichten is gedebuteerd in het tijdschrift Groot Nederland.

Dit was een voorpublicatie (d.d. 22 mei 2010) uit David Mitchells roman De niet verhoorde gebeden van Jacob de Zoet (The Thousand Autumns of Jacob de Zoet), vertaald door Harm Damsma en Niek Miedema. We hernemen hem in het kader van de nominatie voor de Europese Literatuurprijs. Nieuwsgierig geworden? Bestel uw exemplaar. En lees vooral ook over de andere nominaties:

• Niccolò Ammaniti, Jij en ik, vertaald uit het Italiaans door Etta Maris
• Silvia Avallone, Staal, vertaald uit het Italiaans door Manon Smits (zie ook onze recensie)
• Alessandro Baricco, Emmaüs, vertaald uit het Italiaans door Manon Smits (zie ook onze recensie en de voorleesvideo)
• Laurent Binet, HhhH, vertaald uit het Frans door Liesbeth van Nes (zie ook de toelichting door de vertaler)
• Julia Blackburn, Wij drieën, vertaald uit het Engels door Paul van der Lecq (zie ook de voorpublicatie in onze Nacht)
• Jean-Marie Blas de Robles, Waar de tijgers thuis zijn, vertaald uit het Frans door Karina van Santen, Martine Vosmaer en Martine Woudt (zie ook de voorpublicatie in onze Nacht)
• Mircea Cartarescu, De Wetenden, vertaald uit het Roemeens door Jan Willem Bos (zie ook de voorpublicatie in onze Nacht)
• Emma Donoghue, Kamer, vertaald uit het Engels door Manon Smits
• Jon Fosse, Slapeloos, vertaald uit het Noors door Marianne Molenaar (zie ook de voorpublicatie in onze Nacht)
• Almudena Grandes, IJzig hart, vertaald uit het Spaans door Mia Buursma en Ans van Kersbergen (zie ook de toelichting door de vertaler)
• Jens Christian Grøndahl, Dat weet je niet, vertaald uit het Deens door Annelies van Hees (zie ook de voorpublicatie in onze Nacht)
• Edgar Hilsenrath, Het sprookje van de laatste gedachte, vertaald uit het Duits door Elly Schippers (zie ook de toelichting door de vertaler)
• Siegfried Lenz, Een minuut stilte, vertaald uit het Duits door Gerrit Bussink (zie ook de toelichting door de vertaler)
• Charles Lewinsky, De verborgen geschiedenis van Courtillon, vertaald uit het Duits door Elly Schippers (zie ook de voorpublicatie in onze Nacht)
• Ricardo Menéndez Salmón, De schending, vertaald uit het Spaans door Bart Peperkamp
• David Mitchell, De niet verhoorde gebeden van Jacob de Zoet, vertaald uit het Engels door Harm Damsma en Niek Miedema
• Marie NDiaye, Drie sterke vrouwen, vertaald uit het Frans door Jeanne Holierhoek (zie ook de voorpublicatie in onze Nacht en onze recensie)
• Bernhard Schlink, Zomerleugens, vertaald uit het Duits door Nelleke van Maaren (zie ook de voorpublicatie in onze Nacht)
• Uwe Timm, Halfschaduw, vertaald uit het Duits door Gerrit Bussink (zie ook de voorpublicatie in onze Nacht)
• Jáchym Topol, De werkplaats van de duivel, vertaald uit het Tsjechisch door Edgar de Bruin (zie ook de voorpublicatie in onze Nacht)

23 februari verschijnt Marco Daanes Het spoor van Orwell. Vanavond kunt u al enkele paginas lezen, uit het hoofdstuk 'Van puinberg tot pretpark'. En uw exemplaar reserveren.

De naam George Orwell blijft opduiken in de actualiteit. Als geestelijk vader van Animal Farm en Big Brother is Orwell een van de meest invloedrijke auteurs van de afgelopen eeuw. Maar hoe werd hij dat? Wie was hij eigenlijk?
George Orwell (1903-1950) behoorde tot de Engelse bourgeoisie, doorliep Eton en werd politieagent in de Britse kolonie Birma. Vervolgens gaf hij zijn leven een dramatische wending door vagebond te worden, tussen zwervers en kakkerlakken in Londense armenhuizen. Later bezocht hij de roetzwarte Noord-Engelse mijnbouwgebieden en vocht hij in de loopgraven van de Spaanse Burgeroorlog. Het spoor van Orwell voert langs deze en vele andere plaatsen waar Orwell leefde, werkte en over schreef. In welk peperduur Parijs hotel was hij bordenwasser? Waar joeg hij vrouwen de stuipen op het lijf met zijn seksuele driften? Waarom en hoe vluchtte hij voor de Spaanse stalinisten en maakte hij zijn omstreden ‘communistenboekje’? Heeft er een echte Animal Farm bestaan? En wat was het mysterieuze Gouden Land uit 1984, geschreven op het afgelegen eiland Jura? Met Het spoor van Orwell verschijnt er eindelijk een aanstekelijk Nederlandstalig portret van deze markante figuur, die zoveel inkt- en denksporen heeft nagelaten in onze cultuur en samenleving.

Kijk hier voor meer achtergrondinformatie bij het boek.

10 februari verschijnt het 85ste nummer van de Academische Boekengids. Vanavond kun u alvast een van de artikelen lezen in onze Nacht, van Lies Wesseling over opvoeding.

De eisen die gesteld worden aan de opvoeding zijn legio, maar helaas vaag gedefinieerd. Ouders leven met een voortdurende angst steken te laten vallen en schakelen hulp in van opvoedingsdeskundigen en ontwikkelingspsychologen. Zijn ze hier inmiddels wijzer van geworden?

Lies Wesseling is als universitair hoofddocent verbonden aan de Faculteit der Cultuur- en Maatschappijwetenschappen van de Universiteit Maastricht.

Afgelopen maand verscheen een nieuw deel in de Library of America, Henry James, Novels 1903-1911 dat zijn laatste drie romans bevat, The Ambassadors (1903), The Golden Bowl (1904), and The Outcry (1911). Exclusief voor de digitale nieuwsbrief van de Library sprak Rich Kelley met Ross Posnock, die de editie verzorgde. Wij mogen vanavond dat interview reproduceren.

Zie meer informatie over dit deel en een fragment uit The Ambassadors op de site van de Library of America, loa.org. Lees ook meer interviews met editors op de site. En meer delen van de Library of America aanschaffen bij Athenaeum? Kijk dan hier.

Afgelopen week verscheen van de auteur van De wand, Marlen Haushofer, de novelle Wij doden Stella (Wir töten Stella, in de vertaling van Ria van Hengel). Vanavond kunt u er de eerste pagina's uit lezen.

Stella, een jong meisje, wordt tijdelijk opgenomen door een gezin in een klein Oostenrijks stadje. De moeder is een sensitieve vrouw, die haar zoon verafgoodt. In haar nog kleine dochter herkent ze de meedogenloze natuur van haar man, een echte tiran.
Nauwlettend observeert de moeder haar omgeving, het huis en de tuin en het gedrag van de gezinsleden. De schijnbare harmonie die door allen stilzwijgend wordt geaccepteerd, verdwijnt door de komst van Stella. Zij bloeit in korte tijd op van een saai provinciemeisje tot een mooie, intrigerende vrouw. Haar eerste liefde beleeft zij met de vader des huizes, maar die hartstocht leidt voor haar slechts naar de dood.
Wij doden Stella is een huiveringwekkend verslag van wat mensen elkaar kunnen aandoen. De novelle is typerend voor het oeuvre van Haushofer waarin jeugdherinneringen, eenzaamheid, verloren onschuld en de ondergeschikte rol van de vrouw binnen het huwelijk overheersen.

10 februari verschijnt deel 272 in de reeks Privédomein: Dienstreizen van een thuisblijver door Maarten 't Hart. Deze Nacht kunt u al de eerste pagina's uit het eerste hoofdstuk lezen, over een dienstreis die de vanzelfsprekende bestemming Maassluis heeft.

Maarten ’t Hart schreef zijn eerste biografie Het roer kan nog zesmaal om in 1984.
Al leek de titel koerswijzigingen aan te kondigen, niets is daarvan terechtgekomen. In feite is er sinds 1984 weinig in zijn leven veranderd, behalve dan dat zijn werk vooral in Duitsland grote opgang heeft gemaakt. Over de vaak opmerkelijke en soms ook bizarre consequenties daarvan brengt hij verslag uit in Dienstreizen van een thuisblijver.
’t Hart wordt niet alleen in Duitsland gelezen, maar ook in Hongarije en Zweden. Ook dat levert hilarische hoofdstukken op, evenals zijn weergave van hoe het hem verging als beoogd biograaf van Simon Vestdijk.
Aldus ontstond, ondanks het feit dat sinds 1984 het roer niet meer om ging, een kleurrijk vervolg op zijn eerdere biografie.

Op 7 februari verschijnt De keizer aller ziektes (The Emperor of All Maladies, vertaald door Pon Ruiter en Henry Corver) van Siddhartha Mukherjee. Deze Nacht kunt u er alvast de proloog uit lezen.

De keizer aller ziektes. Een biografie van kanker beschrijft de ziekte van de eerste gedocumenteerde gevallen duizenden jaren geleden tot de dag van vandaag en biedt zelfs een blik in de toekomst. Siddhartha Mukherjee, oncoloog, onderzoeker en gelauwerd auteur, onderzoekt kanker met de precisie van een celbioloog, het perspectief van een historicus en de hartstocht van een biograaf. Mukherjee doet verslag van decennia van ontdekkingen, tegenslagen en overwinningen tot en met de razendsnelle hoopvolle ontwikkelingen van de laatste tien jaar. Altijd staat bij hem de mens centraal, van de Perzische koningin Atossa, die 500 voor Chr. een slaaf haar borst liet afzetten, tot de eerste patiënten die in 1948 chemotherapie ondergingen, en zijn eigen leukemiepatiënt Carla, wier verhaal het boek draagt.