Recensieoverzicht

Onverschrokken nieuwsgierigheid

19 april 2018 In het Nederlandse literaire landschap is Renate Dorrestein de wegbereider van geëngageerde boeken vol compassie voor het duistere in de mens. Ook in haar nieuwe boek, Dagelijks werk. Een schrijversleven komt dit weer duidelijk naar voren. Dorrestein toont datgene wat we liever niet aan onszelf zien. De moeder die een appelboor in de vagina van haar baby duwt, het meisje dat denkt dat ze kan vliegen, het jongetje dat onbedoeld een baby steelt, twee vrouwen die een man opsluiten. Maar wat schetst onze verbazing? Hoewel Dorrestein met haar poerende inhoud en pregnante schrijfstijl een enorm lezerspubliek aan zich weet te binden - vijfenveertig jaar schrijverschap, in vijftien talen vertaald, met vijfendertig gepubliceerde titels - zijn de critici doorgaans karig in hun lof. Door Fleur Speet.

De goden in de praktijk

10 april 2018 Leven met de goden, een titel ontleend aan de Romeinse keizer-filosoof Marcus Aurelius, is precies de benadering die Inger Kuin, docent en onderzoeker Oude Geschiedenis aan de Groningse universiteit, kiest om antieke religie te beschrijven. Een onderwerp als religie in de oudheid, zoals de ondertitel luidt, roept moderne associaties op die het religieuze leven in de Oudheid niet dekken. Door Diederik Burgersdijk.

O, die bron van zoetigheden

09 april 2018 Wie gedrukte porno wil kopen, heeft steeds meer moeite om een verkooppunt te vinden. En wie het toch in handen krijgt, zal teleurgesteld zijn. De toekomst van dit genre is aan semi-wetenschappelijke uitgaven als het boeiende Onder de toonbank. Pornografie en erotica. Een recensie door Maarten Dessing voor Athenaeum.nl.

Caesar, overwinnaar en auteur

06 april 2018 Als vandaag, op de tweede dag van de Week van de Klassieken, aan willekeurige voorbijgangers op het Spui zou worden gevraagd de naam van iemand uit de Oudheid te noemen, wil ik wedden dat de naam Julius Caesar het meest genoemd zou worden. Jacob Zwaan las voor Athenaeum.nl The Landmark Julius Caesar en de Cambridge Companion to the Writings of Julius Caesar - en pleit ervoor deze klassieke celebrity te blijven bestuderen.

Grasduinen door de Oudheid in drie essays

05 april 2018 Ter gelegenheid van de uitdijende Week van de Klassieken verschenen drie essays, door Maarten Asscher, Fik Meijer en David Rijser. Essays zijn het in de ware zin van het woord: in alle drie de boeken is de auteur meer of minder in de tekst aanwezig, en de samenstellende delen meanderen associatief in elkaar over. Geen systemen, wel persoonlijke associaties en commentaren. Een recensie door Diederik Burgersdijk.

Misleidende eerste indrukken

04 april 2018 Eerste indrukken, we ontkomen er niet aan. Sterker nog, we beoordelen en veroordelen andere mensen in een fractie van een seconde. Vooral onze eerste indruk van iemands gezicht blijkt erg invloedrijk. Gezichten trekken onmiddellijk onze aandacht. Van kinds af aan letten we al op gezichtsuitdrukkingen. We vormen razendsnel ideeën over de ander en koppelen allerlei emoties en karaktereigenschappen aan zijn gezicht. Vervolgens laten wij ons ook leiden door deze eerste indrukken. Volgens professor Alexander Todorov, die dit fenomeen al meer dan acht jaar onderzoekt, zijn deze indrukken inaccuraat en misleidend. In zijn recent verschenen boek Face Value: The Irresistible Influence of First Impressions legt Todorov, aan de hand van verscheidene wetenschappelijke disciplines, zijn eigen onderzoek en de historische context uit hoe dit in elkaar steekt. Daarbij benadrukt hij waarom oordelen gebaseerd op eerste indrukken uiterst verkeerd zijn. Door Khadija al Mourabit.

Enorm van deze tijd

29 maart 2018 Net als haar debuut We zullen niet te pletter slaan is Gebrek is een groot woord een heerlijk boek waar je vol in kan duiken. Schrijnend, maar tegelijkertijd vol humor: alleen al de mailtjes van de zeventienjarige Juda! Enorm van deze tijd dus met sms-berichtjes en e-mail. Geweldig mooi taalgebruik en vlotte zinnen. Een jonge vrouw bevindt zich aan de zijlijn van het leven en vraagt zich af of ze dat nog kan volhouden. Moet je kiezen voor stad, man, kind of toch blijven zwerven en je onttrekken aan de maatschappij en het leven zoals de meesten? Een boek voor nu. Door Dorien van der Poll.

The ethics of urbanism: Sennett’s open city

26 maart 2018 An impressive cocktail of informed references and personal accounts of, at times, humorous experiences, is probably the best way to summarize Richard Sennett’s new book Building and Dwelling: Ethics for the City. There is an episode in which Sennett, after having recovered from a stroke, exercises the Romberg maneuver in a park. Another part, a stinging incursion into the origins of the Venetian Ghetto and Heidegger’s role in the Nazi propaganda, shows that Sennett can be a virulent critic as well. Door Reinier de Graaf.

Jan Svankmajer, de bekendste onbekende filmmaker

20 maart 2018 Filmmaker en kunstenaar Jan Švankmajer is de bekendste onbekende filmmaker. Hij is vooral ‘bekend’ van zijn films met stop-motion animaties, meestal met onsmakelijke eetscènes. Maar noem hem liever geen animator. Niet alleen heeft hij zelf een hekel aan het woord, ook is hij mijlenver verwijderd van schattige Disneyfilms of zelfs claymation van mensen als Nick Park. Zijn universum is dat van het surrealisme en misantropie. Keith Leslie Johnsons uitstekende monografie gaat diep in op zijn werk: waar het vandaan komt en hoe het in een filosofische en kunsthistorische context te plaatsen. Want zomaar even een tekenfilmpje pakken is er niet bij. Door Helen Westerik.
MINDBOOKSATH : athenaeum