Recensieoverzicht

Omzien naar (een jeugd in) Slotermeer

23 november 2017 Suzanna Jansens Ondanks de zwaartekracht is zowel een poging danseres Steffa Wine aan de vergetelheid te ontrukken, als een autobiografisch verhaal over een in de knop gebroken danscarrière, en bovenal een biografische schets van Cornelis van Eesteren, de stedenbouwer en geestelijk vader van met name de Amsterdamse Westelijke tuinsteden. Ik begon aan het boek vanwege dat laatste en stond af en toe op het verkeerde been vanwege de dansverhalen, maar bleek uiteindelijk toch spekkoper: drie boeken voor de prijs van één! Aldus Pieter Hoexum.

Het verhaal van een man met een tas

21 november 2017 Onlangs verscheen er een nieuwe vertaling in de Franse reeks van Uitgeverij Vleugels: Mijn grote appartement van Christian Oster, vertaald door Kiki Coumans en Katrien Vandenberghe. Mon grand appartement uit 1999 is het verhaal van een man die zijn aktetas inclusief sleutels kwijtraakt en niet meer terugvindt. Dat is niet om te lachen zou je zeggen. Toch wel. Door Joeba Bootsma.

Het fantastische leven van heer Jan

20 november 2017 Menigeen zal de naam Brederode bekend voorkomen, al is het maar vanwege de imposante ruïne van het stamslot van de familie die nog altijd te bezoeken is in Santpoort. De Brederodes waren een belangrijk middeleeuws geslacht in het graafschap Holland. Frits van Oostrom, hoogleraar en specialist historische letterkunde wijdde een boek aan het zwarte schaap van de familie: heer Jan, de zevende heer van Brederode.
Op het omslag van het fraai vormgegeven Nobel streven staat een afbeelding van het rad van fortuin, dat alsmaar ronddraait en de mensen die zich eraan vastklampen willoos van geluk en voorspoed in pech en narigheid stort. Dat typeert bij uitstek het leven van heer Jan van Brederode (ca.1372-1415).

Een verloren ziel heeft zijn bestaan terug

16 november 2017 Uitgeverij IJzer heeft een aardig deel van het oeuvre van Rolin op de Nederlandse markt gebracht, de schrijver verblijft op dit moment als writer in residence in Amsterdam en houdt op zondag 19 november een lezing bij Athenaeum. Net als De leeuwenjager is ook De weerman (Le météorologue) prachtig vertaald door Katelijne de Vuyst.  Het is weer een verhaal gebaseerd op het leven van een historische figuur. In beide boeken gaat het niet specifiek om een persoon die van groot belang was voor de geschiedenis, maar wel om een personage dat onlosmakelijk verbonden is met een bepaalde periode. In De leeuwenjager is het fin de siècle het decor en de avonturiersgeest van de hoofdpersoon de leidraad; De weerman speelt in de periode van de terreur onder Stalin en laat het vreselijke lot van een wetenschapper zien.

De trein is weg en het is maar afwachten of er nog een volgende komt

14 november 2017 'A very mixed bag of stories, quite different, not all arranged around a certain theme,' aldus Jeffrey Eugenides in een interview met Salon in 2012 over de verzameling verhalen waar hij op dat moment aan werkte. Óf hij is in die vijf jaar van gedachte veranderd, óf ondergetekende ziet door de literaire bomen het bos niet meer, want het lijkt mij dat Uit eerste hand (Fresh Complaint, vertaald door Natasha Gerson en Roland Fagel) wel degelijk een overkoepelend thema heeft. Niet per se een heel opwekkend thema, maar toch.

De dwaze obsessie nuttig te willen zijn

13 november 2017 Wie de inhoudsopgave van Een kleine filosofie van het verval van E.M. Cioran opslaat, wordt meteen voorbereid op een bepaalde filosofische leeservaring: ‘Oefeningen in ontbinding’ heet de eerste afdeling, en daaronder volgen: ‘Genealogie van het fanatisme’, ‘De anti-profeet’, ‘Op het kerkhof van de definities’, tot onderaan de pagina, ‘De reactionaire engelen’, ‘Bekommerd om fatsoen’, ‘Het gamma van de leegte’ – en zo nog tientallen titels door. Het leest als een lange litanie, die de liefhebber van pessimistische filosofen en de schrijvers van het lijden meteen zal aanspreken. Door Miriam Rasch

Het gonst onder de grond

07 november 2017 Het boek werd weleens ‘te groots om te vertalen’ genoemd, maar nu is het na bijna zeventig jaar door Alex Hijmans vertaald naar een geloofwaardig volks Nederlands. Máirtín Ó Cadhain (1906 - 1970) geeft in Onder de zoden het woord aan lijken op een Ierse begraafplaats die vanuit hun laatste rustplaats met elkaar praten, voor net iets meer dan 400 bladzijden. Het klinkt in opzet als een uit de hand gelopen stijloefening, maar het is Iers modernisme en het werkt. De chaotische kluwen aan gesprekken op de goedgevulde begraafplaats trekken je genadeloos mee in de sores. Door Rosa de Rijk.

Kamers vol gedachten

06 november 2017 Op 29 december 2001 overlijdt Charlotte Mutsaers’ jongere broer Barend. Hij is vroeg in de vijftig en leeft al vele jaren in volstrekte afzondering en eenzaamheid, met een groot aantal angsten en met een compulsieve verzamel- en masturbatiedrang. De ik-verteller in dit boek, slechts éénmaal genoemd met initiaal ‘C’, maar ongetwijfeld iemand die dicht bij Mutsaers zelf staat, krijgt de opdracht om samen met zuster A het ouderlijk huis en tevens de sterfplek van de broer uit te ruimen. Resultaat is Harnas van Hansaplast, een zeer (soms pijnlijk) persoonlijke verzameling herinneringen, associaties en een poging tot duiding van broer Barend, van de oorsprong van zijn eenzaamheid en van zijn plek in het leven van de verteller. Door Bob Hopman.

Over leeuwenjagers en hotelkamers

02 november 2017 Vanaf half oktober verblijft de Franse schrijver Olivier Rolin in Amsterdam als writer in residence. Deze veelschrijver, die bekend staat om zijn virtuoze taalgebruik en meeslepende beschrijvingen, balanceert op het raakvlak van fictie en werkelijkheid. Hij vlecht prachtige verhalen om bijvoorbeeld de Franse schilder Manet en diens schilderijen, maar kan de lezer ook meenemen op een reis langs talloze hotelkamers die minutieus beschreven worden en het decor vormen van duistere zaakjes waarbij de verteller betrokken is. Arjen van Meijgaard schetst een oeuvre.

Luther en de antichrist in Rome

31 oktober 2017 31 oktober 2017 is het vijfhonderd jaar geleden dat Martin Luther zijn stellingen op de deur van de slotkapel van Wittenberg spijkerde. In Wereld in wanorde beschrijft de Amerikaanse historicus Craig Harline het vroege leven van Luther. Het boek beschrijft beeldend de belangrijkste jaren in Luthers leven. Harline laat zien hoe Luther aanvankelijk voorzichtig was in zijn kritiek op Rome, maar later steeds feller werd. Door Jerker Spits.
MINDBOOKSATH : athenaeum