Recensieoverzicht

Ciao fratello, Carissima sorella mia

06 oktober 2017 ‘Minstens zo leuk als koken, is mensen zíen koken,’ zegt Frans van Munster in een van zijn brieven aan zijn carissima sorellina Karin. Misschien is het nog wel leuker om erover te lezen in de correspondentie tussen broer en zus van Munster in dit prachtig uitgegeven Fratello & Sorella. Frans is olijvenboer en woont met zijn Italiaanse vrouw Anna in een trullo in Puglia, zijn zus Karin is juf op een basisschool in Amsterdam en heeft een moestuin in de Achterhoek. Hun correspondentie gaat over eten. Over Italiaans eten en alles wat daar omheen hangt. Over het leven in Italië en familie, uiteraard. Ze zijn er zelf nog niet uit of Fratello & Sorella nou een kookboek of een leesboek is, maar door het lezen van de brieven en de recepten wil je koken én eten én naar Puglia verhuizen. Door Debby Koudenburg.

Klont is lekker

05 oktober 2017 Kan een boek lekker zijn? Zeker: de geest heeft papillen die zoeken naar het juiste mengsel van zoet, zuur, bitter en het zout van echte tranen, van substantie en luchtigheid. En net als met eten kan het niet deren als de inhoud giftig is. Klont is heerlijk. Het is beregrappig en maakt tegelijk ongerust, over digitale ontwikkelingen die op hol slaan. Het gaat dus over nu, maar ook over zaken van alle tijden: liefde, het gezinsleven. Het is sexy, maar beide hoofdpersonen staan uiteindelijk behoorlijk in de kou. Het vonkt van de onverwachte wendingen en prachtformuleringen; het is kortom een echte, swingende Februari. Door Esther Wils.

Weer een revolutionaire stap richting racismeloos samenleven

05 oktober 2017 Waarom bundelen schrijvers essays die ze in de loop der tijd al eens in bladen hebben gepubliceerd? Daar zijn natuurlijk strategische redenen voor, maar ook een inhoudelijke: door bundeling ontstaat een overzicht van het werk van een schrijver door de jaren heen, waaruit lijnen, ontwikkelingen of juist breuken in haar of zijn oeuvre op te maken zijn. De Amerikaanse schrijver en journalist Ta-Nehisi Coates, met recht(!) geroemd als een van de belangrijkste hedendaagse denkers over racisme, laat met zijn nieuwste boek zien dat zo'n bigger picture meer dan alleen verhelderend werkt: ze betekent ook een nieuwe stap in zijn emancipatieproject, de stap die volgt op zijn succesvolle boek uit 2015, Between the World and Me. We Were Eight Years in Power: An American Tragedy, en dan vooral de manier waarop die bundel is samengesteld, de vorm ervan, maakt onderdeel uit van zijn voortwoedende strijd tegen institutioneel racisme in Amerika. Door Kim Schoof.

De rechten en verhalen van de wolf

04 oktober 2017 Wat kunnen we voor onze mededieren betekenen? In haar prikkelende essay De soldaat was een dolfijn onderzoekt Eva Meijer of dieren politiek kunnen handelen. Ze kunnen communiceren, ze kunnen zich verzetten, ze kunnen zich aanpassen - waarom zouden wij mensen dat niet als volwaardige uitingen van individuen en gemeenschappen accepteren? Moeten we ze niet meer rechten gunnen? Zulke vragen stelt ze, en ze denkt dat filosofen en kunstenaars kunnen helpen bij de antwoorden. Filosofen zoals Ton Lemaire met zijn essaybundel Onder dieren? Schrijvers zoals Dik van der Meulen, wiens Kinderen van de nacht nu voor de Wolkersprijs genomineerd is? Vandaag vieren we de wolf. Door Daan Stoffelsen.

Het herenhuis, het Syrische gezin en de vertrokken vriend

29 september 2017 Nootenboom en Nolens zullen ook dit jaar de officiële Belgische en Nederlandse kandidaten voor de Nobelprijs zijn geweest, maar binnen afzienbare tijd zullen dat Grunberg en Lanoye zijn. Hun literaire kwaliteiten staan buiten kijf en uiten zich in menig genre, hun stemmen in het publieke debat klinken regelmatig en sterk, ze zijn ook internationaal zichtbaar. Daarnaast, en dat zal de Zweedse Academie ook na bekroning van Bob Dylan op prijs stellen, tonen ze niet alleen psychologisch inzicht maar ook betrokkenheid bij de grotere wereld - op een niet-simplistische manier. Lanoye, van deze twee mijn favoriet, toont dat onmiskenbaar in zijn nieuwe roman Zuivering, over een eenzaat en diens beste vriend, een Vlaamse Syriër, en zijn gezin, in tijden van terreur. Ook als de dood overal dreigt, illustreert dit boek, moeten we onze oordelen in twijfel trekken. Een bespreking door Daan Stoffelsen.

Het publieke en private leven van prins Charles

25 september 2017 In februari 1993 stond nog maar 4 procent van de Britse bevolking achter prins Charles in zijn huwelijksperikelen met prinses Diana; 38 procent vond hem ongeschikt voor het koningschap. Een schrikbarend lage populariteit voor een man die beseft dat het voortbestaan van de monarchie afhangt van de steun van de Britten. (Op de vraag hoelang de monarchie nog zal bestaan, antwoordde prins Charles ooit: ‘Zolang het volk het wil.’) De enquête vond plaats kort nadat de Camilla-tapes in de openbaarheid werden gebracht. Daarin gaf de prins tijdens telefoonseks met zijn minnares Camilla Parker Bowles te kennen terug te willen keren – hij gelooft heilig in reïncarnatie – als haar tampon. De Britse kroon had nogal aan glans ingeboet bij die gedachte. Een recensie door Eric Palmen.

Misdaad en straf en een niet-gehoorde stem

25 september 2017 Met het boek Die vervloekte Dostojevski (2012, vertaling Kiki Coumans) verlaat Rahimi, nu writer in residence aan het Spui, de stilte van de lege kamers die vooral het decor vormden van Steen van geduld (Prix Goncourt 2008) en Labyrinth van angst en droom. In die romans speelde de oorlog zich buiten af en zaten de hoofdpersonen binnen, veilig maar ook gevangen. Nu laat de schrijver zijn hoofdpersoon Rassoel terugkeren in Afghanistan en dwalen door het Kaboel van de jaren tachtig, dat grotendeels verwoest is en wordt door bombardementen.

Tekenaar met twee maskers

19 september 2017 In Europa lijkt de kernramp in het Japanse Fukushima als gevolg van de tsunami in 2011 vrijwel vergeten. In Japan echter wordt nog steeds gewerkt aan de ontmanteling van de reactor en zijn bepaalde gebieden rond de centrale nog steeds verboden gebied. Manga-tekenaar Kazuto Tatsuta geeft in de graphic novel Ichi-F een autobiografisch, minutieus verslag van zijn werkzaamheden in de centrale na de ramp. Veilig werk, zo is zijn overtuiging. Maar is het dat ook? Het boek roept méér vragen op en nodigt uit tot discussie – onbedoeld maar van grote waarde. Door Martin Smit.

Angela Merkel, een Duits fenomeen

18 september 2017 Op zondag 24 september gaan de Duitsers naar de stembus. Het lijkt erop dat Angela Merkel, bondskanselier vanaf 2005, de verkiezingen gaat winnen. In Angela Merkel. Een politieke biografie beschrijft journaliste Michèle de Waard haar politieke leven. Ook Margriet Brandsma, oud-correspondente van de NOS, probeert het raadsel Merkel te ontrafelen. Door Jerker Spits.

Spionnen aan het woord in de nieuwe Julia Deck

12 september 2017 Vanaf vandaag ligt Sigma, de nieuwe roman van Julia Deck, in de winkel. In Nederland kennen we de Franse schrijfster van haar debuutroman, Viviane Élisabeth Fauville, die vorig jaar in het Nederlands verscheen bij Uitgeverij Vleugels en onlangs werd genomineerd voor de Europese Literatuurprijs 2017. In Decks nieuwe roman, over een verdwenen schilderij dat weer boven water is gekomen, leidt de combinatie van genres tot vraagtekens. Maar die vraagtekens blijven klein genoeg om door te lezen tot het einde. Een bespreking door Joeba Bootsma.
MINDBOOKSATH : athenaeum